علی عقیلی در گفت‌وگو با ایسنا با اشاره به روند خروج پول حقیقی از بازار سهام و صندوق‌های پشتوانه طلا، این جابه‌جایی دارایی را واکنشی منطقی به فضای عدم قطعیت دانست و با تأکید بر اینکه جریان «پول هوشمند» در حال حاضر به دنبال بازارهای کم‌ریسک‌تر است، اظهار کرد: شواهد نشان می‌دهد حتی با وجود سبز بودن تابلوی صندوق‌های طلا، شاهد خروج نقدینگی هستیم. این خروج پول به معنای تغییر استراتژی سرمایه‌گذاران از نوسان‌گیری به سمت حفظ ارزش دارایی است. بسیاری از معامله‌گران ترجیح می‌دهند در شرایطی که امکان قفل شدن بازار سهام صف فروش یا تغییرات ناگهانی در بازارهای جهانی وجود دارد، منابع خود را به سمت صندوق‌های درآمد ثابت هدایت کنند.

این کارشناس بازار طلا و ارز افزود: پیام اصلی این جابه‌جایی نقدینگی، کاهش شدید ریسک‌پذیری در بازار است. وقتی فعالان بازار، سود تضمین‌شده صندوق‌های درآمد ثابت را به پتانسیل رشد صندوق‌های طلا یا سهام ترجیح می‌دهند، بدین معناست که سیگنال‌های مربوط به تشدید تنش‌های ژئوپلیتیک را جدی گرفته و منتظر تعیین تکلیف ابعاد درگیری‌های منطقه‌ای هستند.

عقیلی با اشاره به فضای کنونی تنش‌ها میان ایران و ایالات متحده آمریکا تصریح کرد: با توجه به تحرکات اخیر و گمانه‌زنی‌ها پیرامون تحولات سیاسی در واشینگتن، سرمایه‌گذاران در حال اتخاذ یک موضع تدافعی هستند. این گروه از فعالان بازار، نقدینگی خود را از بازارهای پرنوسان خارج کرده‌اند تا در انتظار شفاف شدن افق‌های سیاسی، قدرت خرید خود را در بسترهای امن‌تر حفظ کنند. در حال حاضر، اولویت اول برای معامله‌گرانی که در ماه‌های اخیر سودهای قابل‌توجهی کسب کرده‌اند، خروج از گردونه ریسک است. اینکه آیا این سرمایه‌ها در نهایت به سمت بازارهای کالایی مانند مسکن یا ارزهای خارجی هدایت می‌شود و یا در صندوق‌های درآمد ثابت باقی می‌ماند، کاملاً وابسته به میزان و شدت تحولات میدانی در روزهای پیش رو خواهد بود.

تمایز بین فشار فروش ناشی از نیاز به نقدینگی و فشار فروش ناشی از اصلاح بازار

وی با اشاره به فضای سنگین جنگی و نااطمینانی‌های سیاسی، گفت: الگوی تصمیم‌گیری سرمایه‌گذاران به شکل محسوسی تغییر کرده است. شاهد یک بازآرایی در سبد دارایی‌های خانوارها هستیم. در شرایطی که افق پیش‌بینی‌پذیری کوتاه‌تر شده، ترجیح نقدشوندگی و حفظ اصل سرمایه نسبت به کسب بازدهی‌های پرریسک، به اولویت نخست تبدیل شده است. ورود سرمایه به صندوق‌های درآمد ثابت، نشان از تقویت نگاه محافظه‌کارانه در میان خانوارها دارد؛ نگاهی که بیش از هر چیز بر دسترسی سریع به منابع مالی تاکید دارد.

این کارشناس بازار طلا و ارز همچنین با اشاره به خروج پول‌های سنگین از صندوق‌های طلا، این حرکت را سیگنالی مهم دانست که نباید نادیده گرفت و گفت: خروج پول از صندوق‌های طلا معمولا پیش‌درآمد اصلاح‌های ۱۵ تا ۲۰ درصدی در بازار بوده است. این رفتار نشان می‌دهد بخشی از سرمایه‌گذاران بزرگ در حال سبک کردن موقعیت‌ها و شناسایی سود هستند. با این حال‌ با توجه به سطح بالای فشار تقاضای خرد و محافظه‌کارانه، احتمال می‌دهیم این اثر با تأخیر و به‌صورت تدریجی در قیمت‌ها نمایان شود، نه به شکل یک ریزش ناگهانی.

دو علت اصلی ریزش جذابیت طلا: ثبات جهانی و رکود داخلی

عقیلی در خصوص چرایی خروج از صندوق‌های طلا دو دلیل اساسی برشمرد و افزود: ثبات نسبی اونس جهانی در کنار افت یا رکود نرخ دلار داخلی‌(ناشی از محدودیت واردات و کاهش تقاضای تجاری)، باعث شده بازده انتظاری طلا جذابیت سابق را نداشته باشد. هرچند با افزایش تنش‌های سیاسی، انتظار می‌رود نرخ دلار مجددا تغییر مسیر داده و حتی به بالای ۲۰۰ هزار تومان برسد که این امر می‌تواند بازار طلا را دوباره تحت فشار قرار دهد. همچنین مورد بعدی جذابیت صندوق‌های درآمد ثابت است که در شرایط رکودی، صندوق‌های درآمد ثابت با ارائه نرخ‌های مشخص، به‌عنوان بازده بدون ریسک برای سرمایه‌گذاران کوتاه‌مدت عمل می‌کنند که باعث انتقال نقدینگی از بازارهای پرنوسان به این صندوق‌ها شده است.

وی خاطرنشان کرد: این خروج پول صرفا توسط بازیگران بزرگ نیست، بلکه تعداد بالای معاملات نشان می‌دهد معامله‌گران خرد نیز به دلیل ترس از آینده، در حال فروش دارایی‌های خود هستند. با یک پارادوکس روبرو هستیم؛ قیمت‌ها در ظاهر بالا می‌رود، اما قدرت خرید مردم به شدت کاهش یافته است. رسیدن تورم نقطه به نقطه به بالای ۱۰۰ درصد در برخی استان‌ها و نیاز گسترده مردم به فروش اقساطی کالاها، نشان می‌دهد که بازار با یک رکود عمیق مواجه است. در شرایطی که هزینه‌های جنگی در منطقه و آمریکا به شدت در حال افزایش است و احتمال محاصره‌های دریایی وجود دارد، بازار در حال طی کردن یک دوره گذار از سودآوری به بقاء است. در این میان، حفظ اصل سرمایه در دارایی‌های نقدشونده، تنها راهکار معامله‌گرانی است که از تلاطم‌های پیش‌رو بیم‌ناک هستند.

عقیلی با اشاره به برتری آشکار فروشندگان بر خریداران در مقطع فعلی اظهار کرد: برخلاف تصور عمومی که فکر می‌کنند صعود قیمت طلا همیشه نشانه سلامت بازار است، تحلیل وضعیت جریان نقدینگی نشان می‌دهد که در حال حاضر قدرت فروشندگان بسیار بیشتر از خریداران است. وقتی همه به دنبال خروج از دارایی‌های خود و تبدیل آن‌ها به موارد امن‌تر هستند، با یک روند صعودی پایدار روبرو نیستیم، بلکه با یک پدیده خطرناک‌تر مواجهیم، یعنی احتمال وقوع یک «تله صعودی» که در آن قیمت‌ها بر اثر هیجان یا فشار نرخ ارز بالا می‌روند، اما به دلیل نبود تقاضای واقعی از سوی خریداران، این صعود مستمر نخواهد بود.

وی گفت: با وجود افزایش نرخ دلار، سرعت رشد طلای داخلی نسبت به آن کمتر شده است. این نشان می‌دهد که در قیمت طلا، نوعی حباب یا عدم تعادل وجود دارد و تقاضای واقعی برای خرید طلا به شدت افت کرده است.

عقیلی با اشاره به قیمت‌های فعلی‌(۱۸ میلیون و ۸۰۰ هزار تومان برای هر گرم طلای ۱۸ عیار و حدود ۱۹۰ میلیون تومان برای سکه امامی) تاکید کرد: اگرچه اعداد در ظاهر بالا به نظر می‌رسند، اما نباید از واقعیت تلخ پشت این اعداد غافل شد. آنچه ما واقعا شاهد آن هستیم، کاهش شدید و ملموس قدرت خرید مردم است. بازار طلا و ارز اکنون درگیر یک رکود پنهان هستند. این رکود تنها محدود به بازار طلا نیست؛ در تمام بازارهای زیرساختی و مصرفی شاهد کاهش تقاضا هستیم. راه اندازی طرح‌های فروش اقساطی گسترده در بخش‌های مختلف، خود بزرگترین نشانه است؛ این یعنی مردم دیگر توان خرید نقدی ندارند و قدرت خرید آن‌ها به شدت تضعیف شده است. در واقع، ما با دورانی روبرو هستیم که در آن بازارها نه بر اساس فرصت‌های سرمایه‌گذاری، بلکه بر اساس اضطرار برای بقا و حفظ ارزش نقدینگی حرکت می‌کنند.